Bài 8: Tiết kiệm (KNTT lớp 6) | Sách giáo khoa - Chương trình GDPT 2018 (mới)

1. Tiết kiệm và biểu hiện của tiết kiệm

Biểu hiện của tiết kiệm

Em hãy quan sát những bức tranh dưới đây và trả lời câu hỏi

a. Em hãy chỉ ra những biểu hiện của tiết kiệm và chưa biết tiết kiệm trong các bức tranh trên.

b. Em hãy kể thêm những biểu hiện của tiết kiệm và lãng phí.

Em hãy cùng các bạn nghe/ hát bài hát "Đội em làm kế hoạch nhỏ" (sáng tác: Phong Nhã).

Em có suy nghĩ gì về ý nghĩa của hoạt động "làm kế hoạch nhỏ" của các bạn thiếu niên trong bài hát?

1. Tiết kiệm và biểu hiện của tiết kiệm

Thế nào là tiết kiệm?

Em hãy đọc câu chuyện và trả lời câu hỏi

Mấy hôm nay, em Trang bị bệnh khiến cả nhà ai cũng lo lắng. Bố đi làm xa, mẹ bối rối vì thiếu tiền chữa bệnh cho em, Hải mở tủ lấy ra một chiếc hộp nhỏ đưa cho mẹ và nói:

- Mẹ cầm lấy tiền để mua thuốc cho em ạ!

Mẹ ngạc nhiên hỏi:

- Tiền ở đâu mà con có vậy?

Hải nhỏ nhẹ nói:

- Tiền con bán giấy vụn, chai lọ, tiền được mừng tuổi,... con đều cất vào hộp để mua xe đạp nhưng việc chữa bệnh cho em cần thiết hơn ạ!

Mẹ mỉm cười khen Hải:

- Mẹ cảm ơn con, con ngoan quá, còn nhỏ đã biết tiết kiệm, thương bố mẹ, thương em.

a) Em có suy nghĩ gì về hành động của bạn Hải?

b) Em hiểu thế nào là tiết kiệm?

2. Ý nghĩa của tiết kiệm

Em hãy nghiên cứu các trường hợp dưới đây và trả lời câu hỏi

Tình huống 1: Anh Hoà là chủ cửa hàng tạp hoá, có thu nhập khá cao nhưng kiếm được bao nhiêu anh đều tiêu hết. Gần đây, công việc kinh doanh của anh không thuận lợi, anh lại lâm bệnh phải nằm viện. Cuộc sống của anh trở nên vô cùng khó khăn vì không có đủ tiền để thanh toán viện phí và trang trải các khoản chi tiêu cần thiết.

Câu hỏi:

a) Em có nhận xét gì về cách chi tiêu của anh Hoà?

b) Cách chi tiêu đó đã dẫn đến hậu quả gì?

Tình huống 2: Quang được mọi người yêu mến vì không chỉ học giỏi mà còn tham gia tích cực các hoạt động của trường, lớp. Bạn chia sẻ: “Mình luôn tiết kiệm thời gian, sắp xếp công việc hợp lí để thực hiện được những việc cần làm, những điều mình muốn".

Câu hỏi: Từ câu chuyện của bạn Quang, em hãy rút ra ý nghĩa của việc tiết kiệm thời gian.

Tình huống 3: Phong trào “Hộ gia đình tiết kiệm điện, tiết kiệm năng lượng” đã lan toả từ gia đình đến cộng đồng. Nhờ những hành động tiết kiệm điện, tiết kiệm năng lượng của mỗi người đã góp phần giảm mức tiêu thụ điện, tiêu thụ năng lượng, giảm thiểu khí thải ô nhiễm môi trường, tiết kiệm một phần lớn chi phí cho gia đình và quốc gia.

Câu hỏi: Em hãy nêu ý nghĩa của việc tiết kiệm điện, tiết kiệm năng lượng.

Thực hiện tiết kiệm tiền
Câu hỏi: Bạn nữ đã làm gì để tiết kiệm tiền? Hãy chia sẻ cách tiết kiệm tiền của em.

Thực hiện tiết kiệm thời gian

Câu hỏi: Bạn nam đã thực hiện tiết kiệm thời gian như thế nào? Em hãy chia sẻ cách tiết kiệm thời gian của bản thân.

Thực hiện tiết kiệm nước

Câu hỏi:

a) Nội dung các bức tranh nhắc em cần làm gì để tiết kiệm nước?

b) Em hãy nêu thêm những cách khác để tiết kiệm nước.

Thực hiện tiết kiệm điện

Em hãy tham gia thảo luận cách thực hiện tiết kiệm điện cùng các bạn trong nhóm:

Minh: Tắt tất cả các phương tiện, thiết bị dùng điện khi không cần thiết.

Oanh: Sử dụng bóng đèn tiết kiệm điện.

Ninh: Tận dụng ánh sáng tự nhiên để không phải bật đèn.

Câu hỏi: Em hãy nêu thêm những cách khác để tiết kiệm điện.

1. Em hãy cùng các bạn trong nhóm thực hiện nhiệm vụ sau:

- Liệt kê những biểu hiện lãng phí đồ dùng học tập và cách tiết kiệm đồ dùng học tập của học sinh.

- Liệt kê những biểu hiện lãng phí thời gian và cách tiết kiệm thời gian của học sinh.

2. Em hãy nhận xét hành vi của các bạn dưới đây:

a. Khi ăn tự chọn ở nhà hàng, Lan chỉ lấy vừa đủ thức ăn.

b. Dương thường bật điều hoà, quạt trần, tivi suốt ngày ngay cả khi ra sân chơi với các bạn.

c. Quân rủ Tuấn ra quán chơi điện tử, tiêu hết cả số tiền mẹ mới cho để mua sách.

3. Xử lí tình huống

Tình huống 1: Gia đình Lan sống bằng những đồng lương ít ỏi của bố. Mấy hôm nữa là đến sinh nhật Lan, nhóm bạn thân trong lớp gợi ý Lan tổ chức sinh nhật ở nhà hàng cho “sang trọng”.

Câu hỏi: Nếu là Lan, em sẽ làm gì?

Tình huống 2: Từ hôm được mẹ mua cho chiếc điện thoại để tiện liên lạc, Hùng không muốn rời nó lúc nào. Ngoài những giờ học trên lớp, Hùng lại mở điện thoại lướt web, lên mạng xã hội tán chuyện với bạn bè, chơi điện tử nên đã sao nhãng chuyện học hành. Cô giáo và bố mẹ đã nhắc nhở nhưng Hùng vẫn không thay đổi vì cho rằng đó là cách để thư giãn, giảm bớt căng thẳng sau giờ học.

Câu hỏi: 

a) Em có nhận xét gì về việc sử dụng thời gian của Hùng? Điều này sẽ ảnh hưởng như thế nào đến kết quả học tập của bạn?

b) Em có lời khuyên gì cho Hùng?

Tình huống 3: Tuyết luôn nhận mình là người sống tiết kiệm, thích mua hàng giá rẻ nhưng không rõ nguồn gốc, xuất xứ. Bạn thường không chia sẻ đồ dùng của mình với các bạn vì cho rằng cần phải tiết kiệm.

Câu hỏi: Em có đồng tình với cách tiết kiệm của Tuyết không? Vì sao?

1. Em hãy cùng các bạn trong lớp xây dựng và thực hiện dự án thực hành tiết kiệm "Làm kế hoạch nhỏ" (ví dụ: thu gom sách, báo, truyện cũ,...).

2. Em hãy cùng các bạn thiết kế một sản phẩm tuyên truyền về tiết kiệm điện, nước.