SBT Kinh tế Pháp luật 12 CTST trang 84: Công dân có nghĩa vụ gì trong sở hữu tài sản?

Công dân có nghĩa vụ gì trong sở hữu tài sản?

Tại Điều 172, Điều 173 Bộ luật Dân sự 2015 quy định, khi thực hiện quyền sở hữu hoặc các quyền khác đối với tài sản, công dân không chỉ được hưởng quyền lợi mà còn phải thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ theo quy định của pháp luật.

Trước hết, công dân có nghĩa vụ tuân thủ các quy định của pháp luật về sở hữu tài sản, không được sử dụng tài sản vào những mục đích trái pháp luật hoặc thực hiện các hành vi gây thiệt hại đến lợi ích của Nhà nước, lợi ích công cộng, cũng như quyền và lợi ích hợp pháp của cá nhân, tổ chức khác.

Bên cạnh đó, trong quá trình sử dụng tài sản, công dân phải tôn trọng và bảo đảm trật tự, an toàn xã hội. Điều này có nghĩa là không được lạm dụng quyền sở hữu để gây rối trật tự, làm ảnh hưởng đến đời sống chung của cộng đồng hoặc xâm phạm đến lợi ích quốc gia, dân tộc.

Ngoài ra, một nghĩa vụ quan trọng khác là bảo vệ môi trường. Khi khai thác, sử dụng tài sản, công dân cần tuân thủ các quy định về môi trường; nếu gây ô nhiễm thì phải kịp thời chấm dứt hành vi vi phạm, thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả và bồi thường thiệt hại theo quy định.

Tóm lại, nghĩa vụ của công dân khi thực hiện quyền sở hữu tài sản bao gồm: tuân thủ quy định của pháp luật về sở hữu tài sản; không được thực hiện hành vi trái pháp luật, gây thiệt hại hoặc làm ảnh hưởng đến lợi ích quốc gia, lợi ích công cộng, quyền và lợi ích của người khác. Ngoài ra, công dân còn có nghĩa vụ tôn trọng, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội, tuân thủ các quy định về bảo vệ môi trường, nếu làm ô nhiễm môi trường thì phải bồi thường thiệt hại.

Có thể thấy, quyền sở hữu tài sản luôn đi kèm với trách nhiệm. Công dân cần sử dụng tài sản một cách hợp pháp, có ý thức và có trách nhiệm đối với xã hội, môi trường và cộng đồng xung quanh.

SBT Kinh tế Pháp luật 12 CTST trang 84: Công dân có nghĩa vụ gì trong sở hữu tài sản? (Hình từ Internet)

Nghĩa vụ tôn trọng tài sản của người khác như thế nào?

Nghĩa vụ tôn trọng tài sản của người khác là trách nhiệm của mỗi cá nhân trong việc không xâm phạm đến tài sản thuộc quyền sở hữu của người khác, bao gồm việc không phá hoại, chiếm đoạt, sử dụng trái phép hoặc làm hư hỏng tài sản khi chưa được sự đồng ý của chủ sở hữu. Việc thực hiện tốt nghĩa vụ này không chỉ bảo vệ quyền sở hữu hợp pháp của mỗi người mà còn góp phần giữ gìn trật tự, an toàn xã hội và hạn chế các hành vi vi phạm pháp luật.

Theo quy định của Bộ luật Dân sự 2015, cụ thể tại các Điều 164, 479, 480, 482 và 496, chủ sở hữu và người có quyền đối với tài sản có quyền tự bảo vệ tài sản của mình bằng những biện pháp phù hợp với quy định pháp luật khi bị xâm phạm. Đồng thời, pháp luật cũng quy định rõ nghĩa vụ của các chủ thể khi tham gia vào các quan hệ liên quan đến tài sản như thuê hoặc mượn.

Cụ thể, đối với bên thuê tài sản, phải có trách nhiệm bảo quản, giữ gìn tài sản; thực hiện bảo dưỡng, sửa chữa nhỏ; sử dụng tài sản đúng công dụng và mục đích đã thỏa thuận; trả lại tài sản đúng thời hạn và trong tình trạng ban đầu, trừ hao mòn tự nhiên. Nếu sử dụng sai mục đích hoặc làm hư hỏng, mất mát tài sản thì phải bồi thường thiệt hại và có thể bị chấm dứt hợp đồng.

Đối với bên mượn tài sản, cũng phải giữ gìn, bảo quản tài sản; không được tự ý thay đổi tình trạng tài sản hoặc cho người khác mượn lại khi chưa được phép; trả lại tài sản đúng thời hạn. Trường hợp làm hư hỏng hoặc mất tài sản thì phải chịu trách nhiệm bồi thường, kể cả chịu rủi ro nếu chậm trả tài sản.

Bên cạnh đó, công dân còn có nghĩa vụ tôn trọng và bảo vệ tài sản của Nhà nước và lợi ích công cộng, không được lấn chiếm, phá hoại hoặc sử dụng vào mục đích cá nhân. Khi được giao quản lý, sử dụng tài sản nhà nước phải giữ gìn, bảo quản, sử dụng tiết kiệm, hiệu quả và đúng quy định, tránh thất thoát, lãng phí.

Tóm lại, tôn trọng tài sản của người khác vừa là nghĩa vụ pháp lý được quy định cụ thể trong pháp luật, vừa là chuẩn mực đạo đức cần thiết, góp phần xây dựng một xã hội văn minh, công bằng và ổn định.