Người chưa thành niên phạm tội có áp dụng hình phạt tiền không? Mức tiền phạt đối với người chưa thành niên phạm tội thế nào?

Người chưa thành niên phạm tội có áp dụng hình phạt tiền không?

Theo quy định tại khoản 1 Điều 3 Luật Tư pháp người chưa thành niên 2024 thì người chưa thành niên phạm tội là người phạm tội theo quy định của Bộ luật Hình sự 2015 trong độ tuổi từ đủ 14 tuổi đến dưới 18 tuổi.

Căn cứ Điều 115 Luật Tư pháp người chưa thành niên 2024 quy định về các hình phạt áp dụng đối với người chưa thành niên phạm tội như sau:

Điều 115. Các hình phạt áp dụng đối với người chưa thành niên phạm tội

Người chưa thành niên phạm tội chỉ bị áp dụng một trong các hình phạt sau đây đối với mỗi tội phạm:

1. Cảnh cáo;

2. Phạt tiền;

3. Cải tạo không giam giữ;

4. Tù có thời hạn.

Từ quy định trên có thể thấy, hình phạt tiền vẫn có thể được áp dụng đối với người chưa thành niên phạm tội, nhưng việc áp dụng phải đáp ứng điều kiện cụ thể theo quy định của pháp luật.

Người chưa thành niên phạm tội có áp dụng hình phạt tiền không? Mức tiền phạt đối với người chưa thành niên phạm tội thế nào? (Hình từ Internet)

Mức tiền phạt đối với người chưa thành niên phạm tội thế nào?

Căn cứ tại Điều 117 Luật Tư pháp người chưa thành niên 2024 quy định về hình phạt tiền như sau:

Điều 117. Phạt tiền

1. Phạt tiền được áp dụng đối với người chưa thành niên phạm tội, nếu người đó có thu nhập hoặc có tài sản riêng.

2. Mức tiền phạt đối với người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi phạm tội không quá một phần hai mức tiền phạt mà điều luật của Bộ luật Hình sự quy định.

3. Mức tiền phạt đối với người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi phạm tội không quá một phần ba mức tiền phạt mà điều luật của Bộ luật Hình sự quy định.

Theo đó, hình phạt tiền đối với người chưa thành niên phạm tội được quy định cụ thể với các điều kiện và mức áp dụng phù hợp với từng độ tuổi.

Trước hết, phạt tiền chỉ được áp dụng khi người chưa thành niên có điều kiện thực hiện, tức là người đó có thu nhập hoặc có tài sản riêng. Quy định này nhằm bảo đảm tính khả thi và tránh gây gánh nặng không phù hợp cho gia đình hoặc người giám hộ.

Về mức tiền phạt, pháp luật có sự phân hóa rõ ràng theo từng nhóm tuổi:

- Đối với người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi phạm tội: Mức tiền phạt không quá một phần hai (1/2) mức tiền phạt mà điều luật tương ứng trong Bộ luật Hình sự 2015 quy định.

- Đối với người từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi phạm tội: Mức tiền phạt không quá một phần ba (1/3) mức tiền phạt theo quy định của Bộ luật Hình sự 2015.

Như vậy, có thể thấy pháp luật đã giảm nhẹ đáng kể mức tiền phạt đối với người chưa thành niên so với người thành niên, đồng thời có sự phân hóa theo độ tuổi.

Trong đó, mức phạt tiền áp dụng đối với người từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi là cao hơn so với nhóm từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi, phù hợp với mức độ phát triển về nhận thức và trách nhiệm pháp lý của từng nhóm tuổi.

Người chưa thành niên phạm tội có hoàn cảnh khó khăn thì có được giảm mức tiền phạt không?

Căn cứ tại khoản 3 Điều 123 Luật Tư pháp người chưa thành niên 2024 quy định về giảm mức hình phạt đã tuyên như sau:

Điều 123. Giảm mức hình phạt đã tuyên

…

3. Người chưa thành niên phạm tội bị phạt tiền nhưng bị lâm vào hoàn cảnh kinh tế đặc biệt khó khăn kéo dài do thiên tai, hỏa hoạn, tai nạn hoặc ốm đau gây ra hoặc lập công thì theo đề nghị của Viện trưởng Viện kiểm sát, Tòa án có thể quyết định giảm hoặc miễn việc chấp hành phần tiền phạt còn lại.

Theo quy định trên, người chưa thành niên phạm tội bị phạt tiền có thể được xem xét giảm hoặc miễn nghĩa vụ nộp tiền phạt nếu rơi vào hoàn cảnh kinh tế đặc biệt khó khăn kéo dài do thiên tai, hỏa hoạn, tai nạn hoặc ốm đau gây ra hoặc lập công.

Tuy nhiên, việc giảm hoặc miễn này không đương nhiên áp dụng mà phải có đề nghị của Viện trưởng Viện kiểm sát và do Tòa án quyết định tùy từng trường hợp cụ thể.