Ngân sách Nhà nước được cân đối theo nguyên tắc nào? Ngân sách Nhà nước chi cho hoạt động gì?

Ngân sách Nhà nước được cân đối theo nguyên tắc nào?

Ngân sách nhà nước hình thành và phát triển gắn liền với sự xuất hiện và phát triển của Nhà nước. Ngân sách nhà nước là quỹ tiền tệ tập trung lớn nhất của một quốc gia, vừa là nguồn lực để duy trì bộ máy nhà nước vừa là công cụ hữu ích để Nhà nước quản lý, điều tiết nền kinh tế quốc dân và giải quyết các vấn đề xã hội.

Căn cứ theo khoản 2 Điều 7 Luật Ngân sách Nhà nước 2015 có quy định:

Nguyên tắc cân đối ngân sách nhà nước

1. Các khoản thu từ thuế, phí, lệ phí và các khoản thu khác theo quy định của pháp luật được tổng hợp đầy đủ vào cân đối ngân sách nhà nước, theo nguyên tắc không gắn với nhiệm vụ chi cụ thể. Trường hợp có khoản thu cần gắn với nhiệm vụ chi cụ thể theo quy định của pháp luật thì được bố trí tương ứng từ các khoản thu này trong dự toán chi ngân sách để thực hiện. Việc ban hành chính sách thu ngân sách phải bảo đảm nguyên tắc cân đối ngân sách trong trung hạn, dài hạn và thực hiện các cam kết về hội nhập quốc tế.

2. Ngân sách nhà nước được cân đối theo nguyên tắc tổng số thu từ thuế, phí, lệ phí phải lớn hơn tổng số chi thường xuyên và góp phần tích lũy ngày càng cao để chi đầu tư phát triển; trường hợp còn bội chi thì số bội chi phải nhỏ hơn số chi đầu tư phát triển, tiến tới cân bằng thu, chi ngân sách; trường hợp đặc biệt Chính phủ trình Quốc hội xem xét, quyết định. Trường hợp bội thu ngân sách thì được sử dụng để trả nợ gốc và lãi các khoản vay của ngân sách nhà nước.

...

Như vậy, ngân sách nhà nước sẽ được cân đối theo nguyên tắc tổng số thu từ thuế, phí, lệ phí phải lớn hơn tổng số chi thường xuyên và góp phần tích lũy ngày càng cao để chi đầu tư phát triển; trường hợp còn bội chi thì số bội chi phải nhỏ hơn số chi đầu tư phát triển, tiến tới cân bằng thu, chi ngân sách; trường hợp đặc biệt Chính phủ trình Quốc hội xem xét, quyết định.

Ngoài ra, đối với trường hợp bội thu ngân sách thì được sử dụng để trả nợ gốc và lãi các khoản vay của ngân sách nhà nước.

Dựa vào quy định trên có thể thấy ngân sách nhà nước có nguồn lực tài chính ổn định, phục vụ cho các nhiệm vụ chi tiêu thiết yếu như trả lương cho cán bộ, công chức, chi cho giáo dục, y tế, quốc phòng, an ninh và các hoạt động quản lý nhà nước.

Việc yêu cầu tổng thu lớn hơn tổng chi thường xuyên giúp Nhà nước không chỉ đáp ứng được nhu cầu chi tiêu trước mắt mà còn tạo ra phần tích lũy để đầu tư vào các công trình, dự án phát triển kinh tế - xã hội lâu dài như xây dựng trường học, bệnh viện, đường giao thông, cơ sở hạ tầng và các chương trình an sinh xã hội. Nhờ đó, ngân sách nhà nước được sử dụng một cách hiệu quả, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững.

Trong trường hợp ngân sách nhà nước bị bội chi thì số bội chi phải nhỏ hơn số chi đầu tư phát triển, quy định này nhằm hạn chế tình trạng chi tiêu vượt khả năng, tránh làm gia tăng nợ công và gánh nặng tài chính cho các thế hệ sau. Việc kiểm soát bội chi ở mức hợp lý giúp đảm bảo an toàn tài chính quốc gia, giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô và tạo niềm tin cho người dân cũng như các nhà đầu tư.

Ngân sách Nhà nước được cân đối theo nguyên tắc nào? Ngân sách Nhà nước chi cho hoạt động gì? (Hình từ Internet)

Ngân sách Nhà nước chi cho hoạt động gì?

Căn cứ theo khoản 2 Điều 5 Luật Ngân sách Nhà nước 2015 có quy định:

Theo đó, ngân sách Nhà nước sẽ được dùng để chi cho các hoạt động như:

(1) Chi đầu tư phát triển;

(2) Chi dự trữ quốc gia;

(3) Chi thường xuyên;

(4) Chi trả nợ lãi;

(5) Chi viện trợ;

(6) Các khoản chi khác theo quy định của pháp luật.