Hiến pháp mới nhất của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là gì? Kinh tế và Pháp luật 10 CTST Bài 19 Luyện tập

Hiến pháp mới nhất của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là gì? Kinh tế và Pháp luật 10 CTST Bài 19 Luyện tập

Hiến pháp mới nhất của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là Hiến pháp 2013, được Quốc hội khóa XIII, Kỳ họp thứ 6 thông qua ngày 28/11/2013 và có hiệu lực từ ngày 01/01/2014.

Căn cứ Điều 119 Hiến pháp 2013, Hiến pháp là luật cơ bản của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, có hiệu lực pháp lý cao nhất. Mọi văn bản pháp luật khác phải phù hợp với Hiến pháp và mọi hành vi vi phạm Hiến pháp đều bị xử lý.

Quốc hội, các cơ quan của Quốc hội, Chủ tịch nước, Chính phủ, Tòa án nhân dân, Viện kiểm sát nhân dân, các cơ quan khác của Nhà nước và toàn thể Nhân dân có trách nhiệm bảo vệ Hiến pháp. Cơ chế bảo vệ Hiến pháp do luật định.

Bên cạnh đó, Hiến pháp còn là nền tảng để tổ chức bộ máy nhà nước, xác lập quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân, đồng thời định hướng toàn bộ hệ thống pháp luật Việt Nam.

Hiến pháp mới nhất của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là gì? Kinh tế và Pháp luật 10 CTST Bài 19 Luyện tập (Hình từ Internet)

Một số điểm mới của Hiến pháp sửa đổi, bổ sung 2025

Trên cơ sở Hiến pháp 2013, ngày 16/6/2025, Quốc hội thông qua Nghị quyết 203/2025/QH15 về sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Những sửa đổi trọng yếu như:

Thứ nhất, xác lập rõ vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Công đoàn Việt Nam

Điều 9 Hiến pháp 2013 được sửa đổi như sau: Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là tổ chức liên minh chính trị, liên hiệp tự nguyện của tổ chức chính trị, các tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức xã hội và các cá nhân tiêu biểu trong các giai cấp, tầng lớp xã hội, dân tộc, tôn giáo, người Việt Nam định cư ở nước ngoài.

Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là bộ phận của hệ thống chính trị của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo; là cơ sở chính trị của chính quyền nhân dân; tập hợp, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc; thể hiện ý chí, nguyện vọng và phát huy quyền làm chủ của Nhân dân; đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân; thực hiện dân chủ, tăng cường đồng thuận xã hội; giám sát, phản biện xã hội; phản ánh ý kiến, kiến nghị của Nhân dân đến các cơ quan nhà nước; tham gia xây dựng Đảng, Nhà nước, hoạt động đối ngoại nhân dân, góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Điều 10 Hiến pháp 2013 được sửa đổi như sau: Công đoàn Việt Nam là tổ chức chính trị - xã hội của giai cấp công nhân và của người lao động; đại diện, chăm lo và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng cho đoàn viên công đoàn và người lao động; là đại diện duy nhất của người lao động ở cấp quốc gia trong quan hệ lao động và quan hệ quốc tế về công đoàn; tham gia quản lý nhà nước, quản lý kinh tế - xã hội; tham gia kiểm tra, thanh tra, giám sát hoạt động của cơ quan nhà nước, tổ chức, đơn vị, doanh nghiệp về những vấn đề liên quan đến quyền, nghĩa vụ của người lao động; tuyên truyền, vận động người lao động học tập, nâng cao trình độ, kỹ năng nghề nghiệp, chấp hành pháp luật, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Thứ hai, mở rộng quyền trình dự án luật, pháp lệnh của các tổ chức chính trị - xã hội

Khoản 1 Điều 84 Hiến pháp 2013 được sửa đổi như sau: “1. Chủ tịch nước, Ủy ban thường vụ Quốc hội, Hội đồng dân tộc, Ủy ban của Quốc hội, Chính phủ, Tòa án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Kiểm toán nhà nước, Ủy ban trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và cơ quan trung ương của tổ chức chính trị - xã hội có quyền trình dự án luật trước Quốc hội, trình dự án pháp lệnh trước Ủy ban thường vụ Quốc hội.”;

Thứ ba, tổ chức lại mô hình chính quyền địa phương 2 cấp

Theo đó, Điều 110 Hiến pháp 2013 được sửa đổi như sau: Các đơn vị hành chính của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam được tổ chức thành hai cấp, gồm tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và các đơn vị hành chính dưới tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương do luật định. Đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt do Quốc hội thành lập.

Việc thành lập, giải thể, nhập, chia, điều chỉnh địa giới đơn vị hành chính phải lấy ý kiến Nhân dân địa phương và theo trình tự, thủ tục do Quốc hội quy định.”;

Liên quan đến tổ chức chính quyền địa phương, Điều 111 Hiến pháp 2013 được sửa đổi như sau: Chính quyền địa phương được tổ chức ở các đơn vị hành chính của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Cấp chính quyền địa phương gồm có Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân được tổ chức ở đơn vị hành chính phù hợp với đặc điểm nông thôn, đô thị, hải đảo do Quốc hội quy định.

Chính quyền địa phương ở đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt do Quốc hội quy định khi thành lập đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt đó.

Như vậy, các nội dung sửa đổi, bổ sung Hiến pháp năm 2025 tập trung vào việc hoàn thiện tổ chức bộ máy nhà nước và nâng cao vai trò của các chủ thể trong hệ thống chính trị. Những thay đổi này không làm thay đổi nền tảng của Hiến pháp 2013 mà hướng đến mục tiêu tinh gọn bộ máy, tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý và mở rộng tính dân chủ trong hoạt động lập pháp.