Đặc điểm của Hiến pháp Việt Nam là gì? Vì sao Nhà nước cần phải ban hành Hiến pháp?

Đặc điểm của Hiến pháp Việt Nam là gì?

Hiến pháp nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam là luật cơ bản của nước ta, có hiệu lực pháp lí cao nhất, do Quốc hội ban hành để quy định những vấn đề cơ bản và quan trọng như chế độ chính trị; quyền con người, quyền và nghĩa vụ của công dân; các chính sách kinh tế, văn hoá, giáo dục, khoa học, công nghệ.

Theo đó, đặc điểm của Hiến pháp nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam bao gồm:

- Hiến pháp là đạo luật cơ bản của Nhà nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam: Quy định những vấn đề quan trọng nhất và có tính nền tảng của đất nước như bản chất của Nhà nước, chế độ chính trị, chế độ kinh tế, văn hoá, xã hội, tổ chức bộ máy nhà nước, quyền con người, quyền và nghĩa vụ của công dân.

- Hiến pháp có hiệu lực pháp lí cao nhất: Mọi văn bản pháp luật phải phù hợp với tinh thần, nội dung của Hiến pháp, nếu không sẽ bị coi là vi hiến.

- Hiến pháp có tính lâu dài và tương đối ổn định: vì quy định những vấn đề cơ bản, nền tảng của đất nước nên không thay đổi thường xuyên. Việc sửa đổi Hiến pháp chỉ thực hiện khi thật sự cần thiết và theo trình tự, thủ tục chặt chẽ do Quốc hội quyết định.

- Hiến pháp quy định nguyên tắc tổ chức bộ máy nhà nước: Quy định các nguyên tắc tổ chức và hoạt động của bộ máy nhà nước, làm cơ sở cho việc xây dựng và vận hành các cơ quan nhà nước.

- Hiến pháp là cơ sở pháp lí để bảo đảm quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân: Hiến pháp ghi nhận, tôn trọng và bảo vệ các quyền cơ bản của con người và công dân, đồng thời quy định những nghĩa vụ mà công dân phải thực hiện đối với Nhà nước và xã hội.

- Hiến pháp có quy trình làm, sửa đổi đặc biệt được quy định tại Hiến pháp: Việc sửa đổi Hiến pháp phải tuân theo trình tự, thủ tục chặt chẽ, khác với các văn bản quy phạm pháp luật khác, nhằm bảo đảm tính ổn định và giá trị pháp lí cao nhất của Hiến pháp.

Như vậy, có thể thấy Hiến pháp là luật cơ bản của Nhà nước, có hiệu lực pháp lí cao nhất, do Quốc hội ban hành, quy định những vấn đề quan trọng nhất của đất nước và quyền, nghĩa vụ cơ bản của công dân.

Đặc điểm của Hiến pháp Việt Nam là gì? Vì sao Nhà nước cần phải ban hành Hiến pháp? (Hình từ Internet)

Vì sao Nhà nước cần phải ban hành Hiến pháp?

Nhà nước cần phải ban hành Hiến pháp vì Hiến pháp nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam giữ vị trí là luật cơ bản của Nhà nước, có vai trò nền tảng trong toàn bộ hệ thống pháp luật. Hiến pháp quy định những vấn đề cơ bản và quan trọng nhất của đất nước như bản chất của Nhà nước, chế độ chính trị, chế độ kinh tế, văn hoá, xã hội và các nguyên tắc tổ chức, hoạt động của bộ máy nhà nước. Dựa trên quy định của Hiến pháp, Nhà nước xây dựng và ban hành các văn bản quy phạm pháp luật khác nhằm điều chỉnh các quan hệ xã hội cụ thể.

Ngoài ra, Hiến pháp còn là công cụ quan trọng để bảo đảm quyền con người và quyền, nghĩa vụ cơ bản của công dân. Hiến pháp ghi nhận, tôn trọng và bảo vệ các quyền cơ bản của công dân, đồng thời quy định nghĩa vụ của công dân đối với Nhà nước và xã hội. Đồng thời, Hiến pháp có hiệu lực pháp lí tối cao, giữ vai trò định hướng và làm cơ sở cho toàn bộ hệ thống pháp luật Việt Nam.

Vì vậy, việc ban hành Hiến pháp góp phần bảo đảm quản lí xã hội bằng pháp luật, giữ vững ổn định chính trị, xã hội và bảo vệ lợi ích hợp pháp của Nhà nước và nhân dân.