SBT Kinh tế Pháp luật 12 CD trang 56: Quyền bán, trao đổi, tặng cho, cho vay, để thừa kế, từ bỏ quyền sở hữu, tiêu dùng hoặc tiêu hủy tài sản là quyền nào của chủ sở hữu?

Quyền bán, trao đổi, tặng cho, cho vay, để thừa kế, từ bỏ quyền sở hữu, tiêu dùng hoặc tiêu hủy tài sản là quyền nào của chủ sở hữu?

Tại Điều 192, 194, 195 Bộ luật Dân sự 2015 có quy định như sau:

Điều 192. Quyền định đoạt

Quyền định đoạt là quyền chuyển giao quyền sở hữu tài sản, từ bỏ quyền sở hữu, tiêu dùng hoặc tiêu hủy tài sản.

…

Điều 194. Quyền định đoạt của chủ sở hữu

Chủ sở hữu có quyền bán, trao đổi, tặng cho, cho vay, để thừa kế, từ bỏ quyền sở hữu, tiêu dùng, tiêu hủy hoặc thực hiện các hình thức định đoạt khác phù hợp với quy định của pháp luật đối với tài sản.

Điều 195. Quyền định đoạt của người không phải là chủ sở hữu

Người không phải là chủ sở hữu tài sản chỉ có quyền định đoạt tài sản theo ủy quyền của chủ sở hữu hoặc theo quy định của luật.

Theo đó, quyền định đoạt là quyền chuyển giao quyền sở hữu tài sản, từ bỏ quyền sở hữu, tiêu dùng hoặc tiêu hủy tài sản.

Chủ sở hữu có thể thực hiện nhiều hình thức định đoạt khác nhau như: bán, trao đổi, tặng cho, cho vay, để thừa kế, từ bỏ quyền sở hữu, tiêu dùng hoặc tiêu hủy tài sản, miễn là các hành vi này phù hợp với quy định của pháp luật. Điều này cho thấy quyền định đoạt có phạm vi rất rộng, bao trùm hầu hết các cách thức xử lý tài sản.

Đồng thời, người không phải là chủ sở hữu chỉ được quyền định đoạt tài sản khi có sự ủy quyền của chủ sở hữu hoặc khi pháp luật có quy định cho phép.

Như vậy, từ các quy định trên, có thể khẳng định rằng các quyền như bán, trao đổi, tặng cho, cho vay, để thừa kế, từ bỏ quyền sở hữu, tiêu dùng hoặc tiêu hủy tài sản đều thuộc quyền định đoạt của chủ sở hữu.

SBT Kinh tế Pháp luật 12 CD trang 56: Quyền bán, trao đổi, tặng cho, cho vay, để thừa kế, từ bỏ quyền sở hữu, tiêu dùng hoặc tiêu hủy tài sản là quyền nào của chủ sở hữu? (Hình từ Internet)

Điều kiện thực hiện quyền bán, trao đổi, tặng cho, cho vay, để thừa kế, từ bỏ quyền sở hữu, tiêu dùng hoặc tiêu hủy tài sản như thế nào?

Tại Điều 193 Bộ luật Dân sự 2015 quy định về điều kiện thực hiện quyền định đoạt như sau:

Điều 193. Điều kiện thực hiện quyền định đoạt

Việc định đoạt tài sản phải do người có năng lực hành vi dân sự thực hiện không trái quy định của pháp luật.

Trường hợp pháp luật có quy định trình tự, thủ tục định đoạt tài sản thì phải tuân theo trình tự, thủ tục đó.

Theo đó, điều kiện để thực hiện quyền định đoạt tài sản được pháp luật đặt ra nhằm bảo đảm tính hợp pháp và hiệu lực của các giao dịch liên quan đến tài sản. Trước hết, việc định đoạt phải do người có năng lực hành vi dân sự thực hiện, tức là người đó có khả năng nhận thức và làm chủ hành vi của mình theo quy định của pháp luật. Điều này nhằm đảm bảo rằng quyết định liên quan đến tài sản là tự nguyện và có ý thức đầy đủ.

Bên cạnh đó, việc định đoạt tài sản không được trái với quy định của pháp luật, nghĩa là nội dung, mục đích và hình thức của việc định đoạt phải phù hợp với các quy định hiện hành, không vi phạm điều cấm, không trái đạo đức xã hội.

Ngoài ra, trong những trường hợp pháp luật có quy định cụ thể về trình tự, thủ tục (ví dụ như đăng ký, công chứng, chứng thực...), thì chủ thể thực hiện quyền định đoạt bắt buộc phải tuân thủ đầy đủ các yêu cầu này. Nếu không thực hiện đúng, giao dịch định đoạt có thể không được công nhận hoặc bị vô hiệu.

Tóm lại, để việc thực hiện quyền định đoạt có giá trị pháp lý, cần đáp ứng hai điều kiện cơ bản: chủ thể có năng lực hành vi dân sự phù hợp và việc định đoạt phải đúng quy định pháp luật, bao gồm cả trình tự, thủ tục nếu có yêu cầu.