SBT Kinh tế Pháp luật 10 CTST Bài 19 trang 125: Sử dụng pháp luật là hình thức thực hiện pháp luật mang tính bắt buộc đúng không?
Nội dung chính
Sử dụng pháp luật là hình thức thực hiện pháp luật mang tính bắt buộc đúng không?
Sử dụng pháp luật (vận dụng pháp luật) là hình thức thực hiện pháp luật, trong đó các chủ thể pháp luật thực hiện những hành vi mà pháp luật cho phép nhằm đáp ứng nhu cầu và lợi ích của mình. Nội dung của hình thức này gắn liền với quyền của chủ thể, tức là pháp luật trao cho họ khả năng được làm một số việc nhất định.
Chính vì gắn với quyền nên sử dụng pháp luật mang tính tự nguyện, không bắt buộc. Chủ thể có thể lựa chọn thực hiện hoặc không thực hiện quyền tùy theo ý chí, điều kiện và mục đích của mình mà không bị coi là vi phạm pháp luật. Pháp luật trong trường hợp này chỉ đóng vai trò tạo điều kiện và khuôn khổ, chứ không ép buộc chủ thể phải hành động.
Điều này khác với thi hành pháp luật - nơi các chủ thể phải thực hiện nghĩa vụ bắt buộc. Nếu không thực hiện nghĩa vụ thì sẽ bị xử lý. Còn đối với sử dụng pháp luật, việc không thực hiện quyền không làm phát sinh trách nhiệm pháp lý.
Ví dụ, công dân có quyền đăng ký kết hôn, quyền kinh doanh, quyền khiếu nại, tố cáo… Tuy nhiên, họ hoàn toàn có thể không thực hiện các quyền này nếu không có nhu cầu, và điều đó không bị coi là vi phạm pháp luật.
Vì vậy, có thể khẳng định, sử dụng pháp luật là hình thức thực hiện pháp luật mang tính tự nguyện, không bắt buộc, thể hiện quyền tự do của chủ thể trong khuôn khổ pháp luật.
SBT Kinh tế Pháp luật 10 CTST Bài 19 trang 125: Sử dụng pháp luật là hình thức thực hiện pháp luật mang tính bắt buộc đúng không? (Hình từ Internet)
Phân biệt giữa hình thức sử dụng pháp luật và áp dụng pháp luật
Hình thức sử dụng pháp luật và áp dụng pháp luật được phân biệt qua những tiêu chí sau đây:
Tiêu chí | Sử dụng pháp luật | Áp dụng pháp luật |
Khái niệm | Là hình thức thực hiện pháp luật, trong đó các chủ thể pháp luật tiến hành những hoạt động mà pháp luật cho phép. | Là hình thức thực hiện pháp luật, trong đó các cơ quan nhà nước, nhà chức trách có thẩm quyền hoặc tổ chức xã hội được Nhà nước trao quyền căn cứ vào quy định của pháp luật để ra các quyết định làm phát sinh, thay đổi hoặc chấm dứt việc thực hiện các quyền, nghĩa vụ cụ thể của cá nhân, tổ chức. |
Bản chất | Là việc chủ thể thực hiện hoặc không thực hiện quyền mà pháp luật cho phép. | Là việc những cơ quan có thẩm quyền dựa vào pháp luật để điều chỉnh, giải quyết các vụ việc pháp lý cụ thể, trong khuôn khổ trách nhiệm quyền hạn của mình |
Chủ thể thực hiện | Mọi chủ thể pháp luật | Cán bộ, cơ quan nhà nước có thẩm quyền |
Tính bắt buộc | Không bắt buộc. Chủ thể tự thực hiện theo mong muốn của mình | Bắt buộc thực hiện |
Hậu quả pháp lý | Không nhất thiết làm phát sinh quyết định pháp lý mang tính quyền lực. | Luôn dẫn đến quyết định pháp lý cụ thể, có hiệu lực bắt buộc thi hành. |
Ví dụ | Công dân đăng ký kết hôn, kinh doanh, khiếu nại, tố cáo. | Tòa án ra bản án, công an xử phạt vi phạm hành chính. |
Tóm lại, sử dụng pháp luật và áp dụng pháp luật là hai hình thức thực hiện pháp luật khác nhau về bản chất. Sử dụng pháp luật là việc các chủ thể thực hiện quyền của mình theo quy định pháp luật nên mang tính tự nguyện, ai cũng có thể thực hiện và không bắt buộc. Trong khi đó, áp dụng pháp luật là hoạt động mang tính quyền lực nhà nước, chỉ do cơ quan nhà nước hoặc công chức có thẩm quyền thực hiện nhằm giải quyết các vấn đề pháp lý cụ thể và đưa ra quyết định bắt buộc đối với các bên liên quan.
Thông tin trong bài viết do hệ thống cung cấp nhằm mục đích tham khảo và hỗ trợ học tập.
Chúng tôi không bảo đảm tính đầy đủ tuyệt đối trong mọi bối cảnh và khuyến nghị người học luôn kiểm tra, đối chiếu với tài liệu chính thức.
Mọi ý kiến thắc mắc về bản quyền bài viết vui lòng liên hệ qua địa chỉ mail: AIGiaoDuc@ThuVienPhapLuat.vn
|