SBT Kinh tế Pháp luật 10 CTST Bài 19 trang 122: Chỉ cơ quan, công chức nhà nước có thẩm quyền mới được áp dụng pháp luật đúng không?
Nội dung chính
Chỉ cơ quan, công chức nhà nước có thẩm quyền mới được áp dụng pháp luật đúng không?
Áp dụng pháp luật là hình thức thực hiện pháp luật, trong đó các cơ quan nhà nước, nhà chức trách có thẩm quyền hoặc tổ chức xã hội được Nhà nước trao quyền, căn cứ vào quy định của pháp luật để ra các quyết định làm phát sinh, thay đổi hoặc chấm dứt việc thực hiện các quyền, nghĩa vụ cụ thể của cá nhân, tổ chức.
Hoạt động này không chỉ đơn thuần là tuân thủ hay sử dụng pháp luật mà còn thể hiện ý chí quyền lực của Nhà nước, vì các quyết định được đưa ra có tính bắt buộc thi hành và được bảo đảm thực hiện bằng quyền lực cưỡng chế nhà nước.
Chính vì mang tính quyền lực nhà nước, việc áp dụng pháp luật chỉ có thể do các chủ thể được Nhà nước trao quyền thực hiện. Những chủ thể này bao gồm các cơ quan nhà nước và cán bộ, công chức có thẩm quyền. Họ hoạt động trong khuôn khổ pháp luật, tuân thủ chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và trình tự, thủ tục khi ra quyết định. Điều này nhằm bảo đảm tính hợp pháp, thống nhất và tránh sự tùy tiện trong việc áp dụng pháp luật.
Các cá nhân, tổ chức khác có thể tuân thủ, thi hành hoặc sử dụng pháp luật, nhưng không được xem là chủ thể áp dụng pháp luật, vì họ không nhân danh quyền lực nhà nước.
Do đó, chỉ cơ quan nhà nước và cán bộ, công chức có thẩm quyền mới được thực hiện hoạt động áp dụng pháp luật, và đây là đặc trưng quan trọng để phân biệt áp dụng pháp luật với các hình thức thực hiện pháp luật khác.
SBT Kinh tế Pháp luật 10 CTST Bài 19 trang 122: Chỉ cơ quan, công chức nhà nước có thẩm quyền mới được áp dụng pháp luật đúng không? (Hình từ Internet)
Sự khác nhau giữa áp dụng pháp luật và sử dụng pháp luật
Giữa hình thức áp dụng pháp luật và hình thức sử dụng pháp luật được phân biệt qua những tiêu chí sau đây:
Tiêu chí | Áp dụng pháp luật | Sử dụng pháp luật |
Khái niệm | Là hình thức thực hiện pháp luật, trong đó các cơ quan nhà nước, nhà chức trách có thẩm quyền hoặc tổ chức xã hội được Nhà nước trao quyền căn cứ vào quy định của pháp luật để ra các quyết định làm phát sinh, thay đổi hoặc chấm dứt việc thực hiện các quyền, nghĩa vụ cụ thể của cá nhân, tổ chức. | Là hình thức thực hiện pháp luật, trong đó các chủ thể pháp luật tiến hành những hoạt động mà pháp luật cho phép. |
Chủ thể thực hiện | Phải có sự tham gia của cơ quan nhà nước hoặc người có thẩm quyền | Mọi chủ thể được pháp luật cho phép |
Bản chất | Bắt buộc đối với chủ thế bị áp dụng và chủ thể có liên quan | Chủ thể có quyền thực hiện hoặc không thực hiện, không mang tính chất bắt buộc |
Hình thức thể hiện | Văn bản áp dụng pháp luật | Các quy phạm pháp luật thể hiện quyền và tự do pháp lý của chủ thể |
Trường hợp phát sinh | - Khi phát sinh tranh chấp liên quan đến quyền và nghĩa vụ pháp lý giữa các bên trong quan hệ pháp luật mà họ không thể tự mình giải quyết. - Khi cần thực hiện các biện pháp cưỡng chế của Nhà nước đối với những chủ thể có hành vi vi phạm pháp luật. - Trong một số quan hệ pháp luật nhất định, khi Nhà nước xét thấy cần tham gia nhằm kiểm tra, giám sát hoạt động của các bên hoặc xác nhận sự tồn tại hay không tồn tại của một số sự kiện, vụ việc thực tế. - Khi quyền và nghĩa vụ pháp lý của các chủ thể không thể tự phát sinh hoặc chấm dứt nếu thiếu sự can thiệp từ phía Nhà nước. | Được quy định trong các văn bản quy phạm pháp luật |
Thông tin trong bài viết do hệ thống cung cấp nhằm mục đích tham khảo và hỗ trợ học tập.
Chúng tôi không bảo đảm tính đầy đủ tuyệt đối trong mọi bối cảnh và khuyến nghị người học luôn kiểm tra, đối chiếu với tài liệu chính thức.
Mọi ý kiến thắc mắc về bản quyền bài viết vui lòng liên hệ qua địa chỉ mail: AIGiaoDuc@ThuVienPhapLuat.vn
|