SBT Kinh tế Pháp luật 10 CTST Bài 18 trang 120: Quyết định của Hiệu trưởng về việc ban hành Nội quy trường học có phải là văn bản quy phạm pháp luật không?

Quyết định của Hiệu trưởng về việc ban hành Nội quy trường học là văn bản quy phạm pháp luật hay văn bản áp dụng pháp luật?

Quyết định của Hiệu trưởng về việc ban hành Nội quy trường học có phải là văn bản quy phạm pháp luật không?

Quyết định của Hiệu trưởng về việc ban hành Nội quy trường học không phải là văn bản quy phạm pháp luật, mà được xác định là văn bản áp dụng pháp luật.

Theo Điều 2 Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2025 quy định, văn bản quy phạm pháp luật là văn bản có chứa quy phạm pháp luật, được ban hành đúng thẩm quyền, hình thức, trình tự, thủ tục theo quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2025.

Trong khi đó, văn bản áp dụng pháp luật là văn bản chứa đựng các quy tắc xử sự cá biệt, mang tính quyền lực nhà nước do cơ quan, công chức nhà nước có thẩm quyền hoặc cá nhân, tổ chức xã hội được nhà nước trao quyền ban hành theo trình tự, thủ tục luật định trên cơ sở áp dụng các quy phạm với những quan hệ cụ thể, cá biệt nhằm xác lập quyền và nghĩa vụ cụ thể của cá nhân, tổ chức nhất định hoặc xác định trách nhiệm pháp lý đối với chủ thể vi phạm pháp luật.

Từ đó có thể thấy, Quyết định của Hiệu trưởng về việc ban hành Nội quy trường học không chứa các quy phạm pháp luật mang tính phổ biến, áp dụng chung cho toàn xã hội, mà chỉ điều chỉnh trong phạm vi nội bộ nhà trường, đối với học sinh, giáo viên và các chủ thể liên quan. Đây là việc cụ thể hóa các quy định pháp luật hiện hành vào môi trường giáo dục cụ thể.

Vì vậy, quyết định này được xem là văn bản áp dụng pháp luật, không phải là văn bản quy phạm pháp luật.

https://cdn.thuvienphapluat.vn/uploads/gdcd-ktpl/Thuy/quyet-dinh-cua-hieu-truong-co-phai-van-ban-quy-pham-phap-luat-khong.jpg

SBT Kinh tế Pháp luật 10 CTST Bài 18 trang 120: Quyết định của Hiệu trưởng về việc ban hành Nội quy trường học có phải là văn bản quy phạm pháp luật không? (Hình từ Internet)

Làm thế nào để phân biệt văn bản quy phạm pháp luật và văn bản áp dụng pháp luật?

Để phân biệt văn bản quy phạm pháp luật và văn bản áp dụng pháp luật thì dựa vào các tiêu chí sau đây:

Tiêu chí

Văn bản quy phạm pháp luật

Văn bản áp dụng pháp luật

Khái niệm


Văn bản quy phạm pháp luật là văn bản có chứa quy phạm pháp luật, được ban hành đúng thẩm quyền, hình thức, trình tự, thủ tục theo quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2025. (Điều 2 Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2025)

Văn bản áp dụng pháp luật là văn bản chứa đựng các quy tắc xử sự cá biệt, do cơ quan, cá nhân có thẩm quyền ban hành, được áp dụng một lần trong đời sống và bảo đảm thực hiện bằng sự cưỡng chế Nhà nước

Thẩm quyền ban hành

Cơ quan nhà nước có thẩm quyền ban hành (Chương II Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2025)

Do các cơ quan Nhà nước có thẩm quyền hoặc các tổ chức, cá nhân được Nhà nước trao quyền ban hành, dựa trên các quy phạm pháp luật cụ thể để giải quyết một vấn đề pháp lý cụ thể.

Nội dung ban hành

Chứa đựng các quy tắc xử sự chung được Nhà nước bảo đảm thực hiện và được áp dụng nhiều lần trong thực tế cuộc sống, được áp dụng trong tất cả các trường hợp khi có các sự kiện pháp lý tương ứng xảy ra cho đến khi nó hết hiệu lực.

Ví dụ: Khi có tranh chấp hợp đồng mua bán đất thì dựa trên áp dụng Luật Đất đai 2024Bộ luật Dân sự 2015.

Chứa quy tắc xử sự riêng. Áp dụng một lần đối với một tổ chức cá nhân là đối tượng tác động của văn bản, nội dung của văn bản áp dụng pháp luật chỉ rõ cụ thể cá nhân nào, tổ chức nào phải thực hiện hành vi gì. Đảm bảo tính hợp pháp (tuân thủ đúng các văn bản quy phạm pháp luật), phù hợp với thực tế (đảm bảo việc thi hành). Mang tính cưỡng chế nhà nước cao.

Ví dụ: Bản án chỉ rõ bị đơn Nguyễn Văn A phải bồi thường cho Lê Văn B 20 triệu đồng. Đối tượng ở đây là cụ thể A và B không áp dụng cho bất kỳ cá nhân tổ chức nào khác.

Hình thức tên gọi

Các hình thức quy định tại Điều 4 Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2025, được sửa đổi bởi khoản 1 Điều 1 Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật sửa đổi 2025 (Hiến pháp, Bộ luật, Luật,…)

Chưa được pháp luật hóa tập trung về tên gọi và hình thức thể hiện.

Thường được thể hiện dưới hình thức: Quyết định, Bản án,…

Phạm vi áp dụng

Rộng rãi. Áp dụng là đối với tất cả các đối tượng thuộc phạm vi điều chỉnh trong phạm vi cả nước hoặc đơn vị hành chính nhất định.

Đối tượng nhất định được nêu trong văn bản

Cơ sở ban hành

Dựa trên Hiến pháp, Luật, các văn bản quy phạm pháp luật cao hơn với văn bản quy phạm pháp luật là nguồn của luật.

Thường dựa vào một văn bản quy phạm pháp luật hoặc dựa vào văn bản áp dụng pháp luật của chủ thể có thẩm quyền. Văn bản áp dụng pháp luật hiện tại không là nguồn của luật

Trình tự ban hành

Theo quy định Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật 2025, được sửa đổi bởi Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật sửa đổi 2025

Luật không có quy định trình tự

Thời gian có hiệu lực

Lâu dài.

Ngắn, theo vụ việc.

Thông tin trong bài viết do hệ thống cung cấp nhằm mục đích tham khảo và hỗ trợ học tập.

Chúng tôi không bảo đảm tính đầy đủ tuyệt đối trong mọi bối cảnh và khuyến nghị người học luôn kiểm tra, đối chiếu với tài liệu chính thức.

Mọi ý kiến thắc mắc về bản quyền bài viết vui lòng liên hệ qua địa chỉ mail: AIGiaoDuc@ThuVienPhapLuat.vn

6 | phamhoangthuy
Giáo dục Kinh tế & Pháp luật

Gửi góp ý