SBT Kinh tế Pháp luật 10 Bài 14 CTST trang 88: Theo Hiến pháp 2013, cơ quan nào có chức năng lập hiến, lập pháp?

Theo Hiến pháp 2013, cơ quan nào có chức năng lập hiến, lập pháp?

Tại Điều 69 Hiến pháp 2013 có quy định như sau:

Điều 69.

Quốc hội là cơ quan đại biểu cao nhất của Nhân dân, cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Quốc hội thực hiện quyền lập hiến, quyền lập pháp, quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước và giám sát tối cao đối với hoạt động của Nhà nước.

Theo đó, Quốc hội là cơ quan có chức năng lập hiến và lập pháp. Đây là cơ quan đại biểu cao nhất của Nhân dân, đồng thời là cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Cụ thể, Hiến pháp khẳng định Quốc hội thực hiện quyền lập hiến, quyền lập pháp, bên cạnh việc quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước và giám sát tối cao đối với hoạt động của Nhà nước. Trong đó:

- Quyền lập hiến là quyền làm ra Hiến pháp - luật cơ bản của quốc gia, bao gồm việc ban hành Hiến pháp mới hoặc sửa đổi, bổ sung Hiến pháp hiện hành. Đây là quyền lực đặc biệt quan trọng, thể hiện ý chí và lợi ích cơ bản của toàn thể Nhân dân.

- Quyền lập pháp là quyền xây dựng và ban hành luật, điều chỉnh các lĩnh vực của đời sống xã hội như kinh tế, chính trị, văn hoá, giáo dục, quốc phòng an ninh,… Các đạo luật do Quốc hội thông qua có hiệu lực pháp lý cao, làm cơ sở cho toàn bộ hệ thống pháp luật.

Như vậy, theo Hiến pháp 2013, Quốc hội là cơ quan duy nhất thực hiện quyền lập hiến và lập pháp, giữ vai trò trung tâm trong việc tạo lập nền tảng pháp lý cho tổ chức và hoạt động của Nhà nước cũng như quản lý xã hội.

SBT Kinh tế Pháp luật 10 Bài 14 CTST trang 88: Theo Hiến pháp 2013, cơ quan nào có chức năng lập hiến, lập pháp? (Hình từ Internet)

Việc làm Hiến pháp và sửa đổi Hiến pháp được quy định như thế nào?

Theo Điều 4 Luật Tổ chức Quốc hội 2014 thì việc làm Hiến pháp và sửa đổi Hiến pháp được quy định như sau:

(1) Chủ tịch nước, Ủy ban thường vụ Quốc hội, Chính phủ hoặc ít nhất một phần ba tổng số đại biểu Quốc hội có quyền đề nghị Quốc hội xem xét, quyết định việc làm Hiến pháp hoặc sửa đổi Hiến pháp.

Quốc hội quyết định làm Hiến pháp, sửa đổi Hiến pháp khi có ít nhất hai phần ba tổng số đại biểu Quốc hội biểu quyết tán thành.

(2) Quốc hội thành lập Ủy ban dự thảo Hiến pháp. Thành phần, số lượng thành viên, nhiệm vụ và quyền hạn của Ủy ban dự thảo Hiến pháp do Quốc hội quyết định theo đề nghị của Ủy ban thường vụ Quốc hội.

(3) Ủy ban dự thảo Hiến pháp soạn thảo, tổ chức lấy ý kiến Nhân dân và trình Quốc hội dự thảo Hiến pháp.

(4) Hiến pháp được Quốc hội thông qua khi có ít nhất hai phần ba tổng số đại biểu Quốc hội biểu quyết tán thành. Quốc hội quyết định trưng cầu ý dân về Hiến pháp hoặc về những vấn đề quan trọng khác theo đề nghị của Ủy ban thường vụ Quốc hội, Chủ tịch nước, Chính phủ hoặc ít nhất một phần ba tổng số đại biểu Quốc hội.

Tóm lại, theo Luật Tổ chức Quốc hội 2014, việc làm và sửa đổi Hiến pháp là một quy trình chặt chẽ, dân chủ và có sự tham gia của nhiều chủ thể có thẩm quyền. Quy trình này bao gồm từ khâu đề nghị, quyết định của Quốc hội, thành lập cơ quan soạn thảo, lấy ý kiến Nhân dân đến việc thông qua với tỷ lệ tán thành cao. Điều đó nhằm bảo đảm Hiến pháp phản ánh đúng ý chí của Nhân dân, có giá trị pháp lý cao nhất và giữ vai trò nền tảng trong hệ thống pháp luật của Nhà nước.